Visie op het Regionaal Eerstelijns Samenwerkings-verband

We zetten in op sterke regionale samenwerking in de eerste lijn, zodat inwoners snel, dichtbij en passend geholpen worden. Door slim samen te werken, middelen efficiënter in te zetten en digitale zorg te benutten, versterken we de toegankelijkheid én de kwaliteit van zorg. Samen bouwen we aan een toekomstbestendige eerstelijnszorg, die aansluit bij de behoeften van inwoners, zorgprofessionals en de bredere regio. 

Andere manier van samenwerken

De eerstelijnszorg  – zoals huisartsen, wijkverpleging en apothekers – staat onder druk. Tegelijkertijd is deze zorg juist nu heel belangrijk, om mensen snel, dichtbij huis en passend te helpen. Om dit ook in de toekomst goed te kunnen blijven bieden, is een andere manier van samenwerken nodig. 

Slimmer samenwerken in wijk en regio 

We moeten slimmer samenwerken in de wijk en in de regio. Dat betekent: beter gebruikmaken van beschikbare mensen en middelen, digitale hulpmiddelen inzetten en nauw samenwerken met het sociaal domein (zoals welzijn en ondersteuning). Alleen dan bouwen we aan een toekomstbehendige eerstelijnszorg, die aansluit bij wat inwoners en zorgverleners nodig hebben. Dit is extra belangrijk voor mensen in kwetsbare situaties of met een kwetsbare gezondheid.  

RESV belangrijke schakel 

Het Regionaal EerstelijnsSamenwerkingsverband (RESV) vormt hierin een belangrijke schakel. Vanuit deze verbanden werken zorgaanbieders, gemeenten en andere partners samen aan sterke, goed georganiseerde regionale eerstelijnszorg. Deze lijn sluit naadloos aan bij de Visie Eerstelijnszorg 2030.  

Uitgangspunten voor samenwerking op regionaal niveau 

Menzis heeft haar zorginkoopbeleid RESV 2027 grotendeels één op één gebaseerd op de eisen benoemd in de landelijke handreiking Contractering Regionale Eerstelijns Samenwerkingsverbanden (RESV).  

Samenwerking is niet nieuw. We bouwen voort op bestaande structuren, bestaande samenwerkingen, bestaande netwerken en bestaande initiatieven. De beweging in onze regio’s is dus al gaande, de uitdaging is om dit nu verder met elkaar te bestendigen en goed samen te laten komen onder het IZA regioplan en doelstellingen. 

Macrokader en RESV 

Op dit moment zijn alle regio’s aan de slag met de implementatie van de visie, waaronder het opzetten van RESV’s en Hechte wijkverbanden. Daarbij worden ze in de periode t/m 2026 financieel en praktisch ondersteund door subsidie van ZonMw.  

In het AZWA is afgesproken dat de kosten van de RESV-activiteiten vallen onder het budgettair kader multidisciplinaire zorg en daarvoor wordt het kader vanaf 2027 structureel met €70 miljoen opgehoogd. Dat is circa €3,88 per inwoner voor het totaal pakket aan RESV-activiteiten.  

Voor de budgetverdeling van de verschillende onderdelen van het RESV-plan 2027 hanteren we de volgende uitgangspunten: 

  • Maximaal 20% van het aangevraagde budget voor samenwerking op regionaal niveau. Dit betreft de deelname van monodisciplines om zich met afvaardiging en mandaat te kunnen deelnemen in het RESV. Tenzij beroepsgroepen al financiering ontvangen via andere afspraken.   
  • Maximaal 50% van het aangevraagde budget voor overkoepelende coördinatie/management taken. Deze kosten betreffen het aansturen van het samenwerkingsverband, ook de eventuele organisatie van de kassiersfunctie. Tevens zien wij de inzet van zogenoemde ‘wijkcoördinatoren’ onder deze post. Zij helpen met het opzetten van de hechte wijkverbanden, het definiëren van de knelpunten en bij de uitvoering van de doelstellingen van het hechte wijkverband en coördineren meerdere hechte wijkverbanden. Ze organiseren, stimuleren en bestendigen de samenwerking, ook met andere partijen (gemeentes, inwoners). Waar mogelijk zien ze potenties van innovaties, wisselen ze best practices uit en zorgen ze voor optimale wisselwerking tussen de wijk en de regio. Eventueel regionaal in te zetten tools voor communicatie tussen zorgverleners ed, vallen ook onder dit budget.
  • Maximaal 30% van het aangevraagde budget voor samenwerking op wijk niveau. We verwachten met samenwerking in de wijk dat zorgprofessionals elkaar, vanuit intrinsieke motivatie, weten te vinden en dat er korte lijnen zijn. Waarbij veel organisch binnen de wijk kan worden opgelost. Binnen een hecht wijkverband worden zo nodig knelpunten op populatieniveau geïdentificeerd en opgepakt m.b.v. de ‘wijkcoördinatoren’ en het RESV. De benodigde inzet per wijk kan op basis van de problematiek verschillen. We verwachten dat dit lean en mean wordt georganiseerd en in totaliteit niet leidt tot onnodige overlegtafels. MDO’s op individueel casusniveau maken hier geen onderdeel van uit. Deze indirecte patiëntgebonden tijd zien wij als ‘zorg’ en dit maakt al onderdeel uit van de huidige betaaltitels. 

Gemeenten en het RESV en haar Hechte wijkverbanden 

In de landelijke handreiking wordt gesproken over expliciete goedkeuring van gemeenten. Wij merken dat er in de regio’s hier onduidelijkheid over bestaat. Deze goedkeuring is opgenomen omdat gemeenten de financier zijn van de organisaties in het sociaal domein die aansluiten bij het hecht wijkverband. 
Gemeenten hoeven het RESV-plan niet mede te onderteken, maar voor de in het RESV-plan opgenomen regionale samenwerkingsafspraken die betrekking hebben op door gemeenten gefinancierde organisaties in het sociaal domein, geven de betrokken gemeenten wel vooraf formeel goedkeuring (bijvoorbeeld m.b.t. de basisfunctionaliteiten).

2027 en verder 

Het RESV-plan sluit herkenbaar aan bij de prioritaire opgaven uit het IZA-Regioplan voor de betreffende regio (of eventueel IZA-Regioplannen als regio’s overlappen). In het RESV-plan staat, beredeneerd vanuit de doelen van de Visie Eerstelijnszorg 2030 en de Zorgbelofte Eerste Lijn, wat de belangrijkste knelpunten in de regio zijn in de periode 2027 t/m 2029 en wat de knelpunten op langere termijn (>2030) zijn waarop moet worden geanticipeerd. 
De hoofdtaken van het RESV zijn: 

  1. Mandatering/vertegenwoordiging van de eerstelijnsdisciplines bij afspraken; 
  2. Regionaal organiseren van capaciteit en toegankelijkheid eerstelijnsdisciplines; 
  3. Maken van zorginhoudelijke afspraken over specifieke patiëntengroepen;  
  4. Ondersteuning van Hechte Wijkverbanden; 
  5. Faciliteren en ondersteunen in het algemeen. 

Het totale samenhangende pakket van hoofdtaken moet ervoor zorgen dat de doelen uit de visie Eerstelijnszorg 2030 worden bereikt. Menzis zet de focus voor 2027 vooral op hoofdtaak 4 ‘ondersteunen hechte wijkverbanden’, hoofdtaak 1 ‘mandatering en afvaardiging’ en een klein gedeelte in hoofdtaak 3 ‘zorginhoudelijke afspraken over specifieke patiëntengroepen’.  

Het RESV is het middel voor het verminderen van de ongewenste druk op de eerstelijnszorg, een goede voorbereiding op en toeleiding naar de eerste lijn en passende eerstelijnszorg, met focus op gezondheid en kwaliteit van leven, in de regio tot op wijkniveau. Hoofdtaak 4 schuiven wij dus prominent naar voren, omdat we met deze keuze de meeste snelheid maken met het creëren van Hechte Wijkverbanden waar de zorg daadwerkelijk plaatsvindt.