Een bijdrage van provider Voices for Women.
In veel organisaties is gezondheid nog steeds gebaseerd op een eenzijdige norm. Die norm is vaak het mannenlichaam. Dat lijkt logisch, maar vormt in de praktijk een risico. Vrouwen worden anders ziek, herstellen anders en ervaren andere klachten. Toch sluit beleid daar vaak onvoldoende op aan. Het gevolg is dat signalen worden gemist, klachten verergeren en verzuim later en langduriger wordt. Wie vrouwengezondheid serieus neemt, voorkomt uitval en investeert in duurzame inzetbaarheid.
Medisch onderzoek, richtlijnen en preventie zijn lange tijd vooral op mannen gebaseerd. Bij vrouwen uiten klachten zich vaak anders. Denk aan hart- en vaatziekten, chronische pijn, stress en hormonale klachten. Deze worden later herkend of minder snel serieus genomen. Op het werk betekent dit dat klachten langer onder de radar blijven. Medewerkers functioneren door tot het niet meer gaat. Niet omdat vrouwen minder belastbaar zijn, maar omdat het systeem niet aansluit.
Kijk in het Portaal Vitaliteit en Werk voor een overzicht van interventies, bijvoorbeeld van Voices for Women. Of stuur een mail naar vitaliteit@menzis.nl. Heeft jullie organisatie een Menzis vitaliteitsbudget? Dan kan ondersteuning via Voices for Women (deels) worden ingezet via het budget.
Veel vrouwen melden zich pas ziek als doorgaan echt niet meer lukt. Ze passen zich aan, denken vaak dat iets erbij hoort of ‘normaal’ is en vragen pas laat hulp. Voor werkgevers betekent dit dat verzuim vaak pas zichtbaar wordt als de situatie al complex is. De kans op langdurige uitval neemt toe en terugkeer wordt lastiger. Als mensen zich structureel niet gezien voelen, daalt betrokkenheid en motivatie. Dat werkt door in teams en prestaties.
Neem een diagnose als een burn-out. Recente Nederlandse cijfers laten zien dat burn-outklachten onder werknemers blijven stijgen en dat vooral jonge groepen dit ervaren. In 2024 rapporteerde ongeveer 20,1% van de werkenden burn-outklachten, met de hoogste percentages bij 25- tot 34-jarigen (26,3%). In deze leeftijdsgroep ligt het aandeel klachten hoger dan bij oudere werknemers, en jonge vrouwen rapporteren systematisch meer klachten dan jonge mannen.
Veel werkgevers herkennen burn-outklachten, maar een burn-out blijkt niet altijd een burn-out te zijn. Bij vrouwen spelen vaak meerdere factoren tegelijk mee, zoals hormonale klachten tijdens bijvoorbeeld de perimenopauze. Als deze achterliggende oorzaken niet worden herkend, blijft de kern van het uitvallen onopgelost.
Goede preventie begint bij erkenning van verschillen. Niet elke medewerker heeft hetzelfde nodig. Voor vrouwen spelen levensfasen zoals menstruatie, zwangerschap en overgang een grote rol in energie, concentratie en belastbaarheid. Ook mentale belasting en zorgtaken wegen vaak zwaar. Als hier geen ruimte voor is, stapelen klachten zich op. Door dit wel bespreekbaar te maken, ontstaat regie en kunnen medewerkers eerder bijsturen.
Investeren in vrouwengezondheid is geen extraatje, maar verstandig en noodzakelijk beleid. Organisaties die hier aandacht voor hebben zien minder langdurig verzuim, stabielere teams en meer betrokken medewerkers. Gesprekken over inzetbaarheid worden realistischer en effectiever. In een krappe arbeidsmarkt is het negeren van deze groep een direct bedrijfsrisico.
Veel werkgevers willen wel, maar weten niet waar te beginnen. Zonder inzicht blijven initiatieven versnipperd en vrijblijvend. Betrouwbare data en ervaringskennis maken zichtbaar waar vrouwen vastlopen en waar risico’s ontstaan. Door wetenschap en praktijk te verbinden, wordt beleid gerichter en worden kosten op de lange termijn beperkt.
Zorg voor basiskennis over vrouwengezondheid en hoe klachten zich anders kunnen uiten. Maak signalen bespreekbaar zonder oordeel. Bekijk verzuimcijfers ook vanuit genderperspectief en bied preventieve ondersteuning die aansluit bij verschillende levensfasen. Wacht niet tot uitval onvermijdelijk is, maar grijp eerder in en werk samen met experts die data en praktijkervaring combineren.
Auteur: Stichting Voices for Women
Voices for Women ondersteunt organisaties met advies, kennis en data rond vrouwengezondheid op het werk. We brengen ervaringskennis van vrouwen samen met medische en maatschappelijke inzichten en vertalen die naar praktische handvatten voor beleid en uitvoering. We werken samen met zorgprofessionals en beleidspartners. Zo helpen we werkgevers om signalen beter te herkennen, het gesprek te openen en verzuim duurzamer te verlagen, vanuit een vrouwsensitieve blik.
De interventies staan binnenkort in het Portaal Vitaliteit en Werk.