Overgangsklachten op de werkvloer

Een bijdrage van provider Vrouw Vitaal aan het Werk (inclusief kant-en-klaar artikel voor medewerkers).

Overgangsklachten en werk

Wat als een deel van verzuim en productiviteitsverlies onzichtbaar blijft? Wat als een deel van het verzuim, de verminderde productiviteit en het stille vertrek van ervaren medewerkers geen individueel probleem is, maar een onderbelicht organisatievraagstuk?

Overgangsklachten raken 60 tot 80% van de vrouwen tussen 40 en 60 jaar. Bij ongeveer een kwart beïnvloeden deze klachten het functioneren op het werk. Toch blijft het onderwerp in veel organisaties onbesproken. Dat is opvallend, want onderzoek laat zien dat tijdige aandacht juist leidt tot minder verzuim en beter behoud van talent.

Aandacht voor vrouwengezondheid?

Kijk in het Portaal Vitaliteit en Werk voor een overzicht van interventies, bijvoorbeeld van Vrouw Vitaal aan het Werk. Of stuur een mail naar vitaliteit@menzis.nl. Heb je een Menzis vitaliteitsbudget? Dan kan ondersteuning via Vrouw Vitaal aan het Werk (deels) worden ingezet via het budget.

Kijk in Mijn Portaal

De impact op werk en organisatie

Vrouwen in de overgang ervaren vaker vermoeidheid, concentratieproblemen en mentale uitputting dan vrouwen zonder deze klachten. Onderzoek laat zien dat burn-outklachten en
productiviteitsverlies in deze groep significant vaker voorkomen. Bij ernstige klachten kan het werkvermogen met ongeveer 25% dalen. Dit leidt tot langere verzuimduur, verminderde
inzetbaarheid op de werkvloer en een verhoogde kans op uitstroom. De financiële impact is aanzienlijk, maar minstens zo groot is het verlies van kennis en ervaring binnen teams.

Vroeg signaleren en normaliseren

Concentratieproblemen, prikkelbaarheid, terugtrekgedrag en herhaald kort verzuim zijn signalen die aandacht vragen. Leidinggevenden hoeven geen medische rol te vervullen, maar kunnen wel het gesprek openen en doorverwijzen naar een bedrijfsarts of deelname aan een persoonlijk vitaal programma. Training in signalering en empathische communicatie helpt om klachten bespreekbaar te maken en voorkomt escalatie.

Rol van HR en leidinggevenden

Een eIectieve aanpak vraagt om normalisering van de overgang en samenwerking. HR en leidinggevenden faciliteren het gesprek, bieden ruimte voor maatwerk en werken samen met de bedrijfsarts. Ook samenwerking met gespecialiseerde partijen, zoals Vrouw Vitaal aan het Werk, kan bijdragen aan een samenhangende en preventieve aanpak.

Wat als je niets doet?

Dan blijven klachten onder de radar, stijgt het verzuim en neemt de uitstroom van ervaren vrouwen toe. Aandacht voor overgangsklachten is geen soft HR-thema, maar een vorm van
risicomanagement gericht op duurzame inzetbaarheid.

Praktische aandachtspunten

Faciliteer open gesprekken over vitaliteit en werkvermogen.
Train leidinggevenden in signalering en gesprekstechnieken.
Bied flexibiliteit en herstelmogelijkheden.
Werk actief samen met de bedrijfsarts.
Monitor effecten op verzuim en inzetbaarheid.

Auteur: Vrouw Vitaal aan het Werk

Wat kan Vrouw Vitaal aan het Werk betekenen?

Bewust Vitaal: Workshop voor leidinggevenden, HR of medewerkers.
Persoonlijk Vitaal: Persoonlijk behandelplan op basis van bloedonderzoek, intake verpleegkundig overgangsconsulente en consult gynaecoloog.
Beweeg Vitaal: Alle onderdelen van Persoonlijk Vitaal plus individuele begeleiding door een bewegingscoach.
Herstel Vitaal: Alle onderdelen van Persoonlijk Vitaal plus individueel intensief bewegingsprogramma via BioCheck.

Download hieronder het artikel van Vrouw Vitaal aan het Werk om te delen met medewerkers.

Kant-en-klaar artikel: In balans tijdens de overgang
In balans tijdens de overgang
Waarom veel klachten geen toeval zijn, en wat jij zelf kunt doen
Je voelt je sneller moe. Je hoofd zit vol. Slapen lukt minder goed. Op je werk moet je harder je best doen om scherp te blijven. Veel vrouwen schrijven dit toe aan drukte, stress of ‘een mindere periode’. Maar wist je dat deze klachten vaak te maken hebben met de overgang? De overgang begint meestal ongemerkt en kan jaren duren. Omdat klachten zo uiteenlopend zijn, leggen veel vrouwen de link niet. Dat is zonde, want met kleine aanpassingen kun je al veel verbeteren zonder je hele leven om te gooien.
Wat er gebeurt in je lichaam
Tijdens de overgang verandert je hormoonbalans. Dat beïnvloedt niet alleen je lichaam, maar ook je energie, focus en emoties. Het is geen teken dat je minder aankunt of dat je ‘niet sterk genoeg’ bent. Je lichaam werkt simpelweg anders dan voorheen.
Veelvoorkomende signalen zijn onder andere:
- Vermoeidheid
- Slechter slapen
- Concentratieproblemen
- Prikkelbaarheid
- Warmtegevoelens of opvliegers
Neem regie over je energie en werkdag
Je energie kan per dag verschillen. Door daar rekening mee te houden, ontstaat meer rust. Plan belangrijke taken op momenten dat je je het fitst voelt en wissel focus af met korte pauzes. Even opstaan, rustig ademen of een korte wandeling helpt je systeem herstellen. Dat is geen luxe, maar onderhoud.
Praat erover en zoek ondersteuning
Je hoeft geen uitgebreid verhaal te delen. Soms is benoemen dat je in een andere levensfase zit al voldoende. Dat kan bij een collega, je leidinggevende of iemand thuis. Wat veel vrouwen niet weten, is dat overgangsklachten ook bespreekbaar zijn bij de bedrijfsarts. Deze klachten worden daar steeds vaker herkend en serieus genomen. Via de bedrijfsarts is ondersteuning of begeleiding vaak mogelijk, juist om te voorkomen dat klachten verergeren of tot uitval leiden.
Kleine stappen maken verschil
Je hoeft niet alles tegelijk te veranderen. Juist kleine, haalbare stappen helpen je vooruit. Denk aan dagelijks even naar buiten gaan, je pauze echt nemen of ’s avonds eerder tot rust komen. Voor veel vrouwen werkt dat goed op eigen kracht. Andere vrouwen merken dat het prettiger is om hierin wat begeleiding of structuur te hebben. Er zijn via het werk vaak ook mogelijkheden voor ondersteuning door persoonlijke vitaliteitsprogramma’s, waarbij begeleiding wordt gegeven door een ervaren gynaecoloog met kennis van overgangsklachten. Veel deelnemers ervaren dat deze combinatie van kennis en begeleiding hen helpt.
Auteur: Vrouw Vitaal aan het Werk
Hulp nodig?
Heb je last van overgangsklachten? Informeer bij je leidinggevende welke mogelijkheden er worden geboden. Bijvoorbeeld via Vrouw Vitaal aan het Werk.
Als je verzekerd bent via de collectieve zorgverzekering van Menzis via [naam werkgever], kun je gebruikmaken van Extra's zoals een online zelfhulpprogramma of een gesprek met een overgangsconsulent.
Bespreek je klachten met je huisarts.